SWOT Analysis คืออะไร ช่วยให้ธุรกิจเติบโตได้อย่างไร

0
5927

SWOT Analysis คืออะไร และมีวิธีการใช้อย่างไร? หลายคนอาจจะยังไม่คุ้นเคยกับการทำ SWOT Analysis สักเท่าไหร่ แต่ถ้าใครเคยได้เรียนวิชาที่เกี่ยวข้องกับการบริหารธุรกิจ หรือทำงานในองค์กรต่างๆ มาก่อนอาจจะคุ้นเคยกับการทำ SWOT และน่าจะพอรู้แล้วว่า SWOT Analysis คืออะไร

SWOT Analysis จะถูกนำมาใช้ในเชิงธุรกิจซะส่วนใหญ่ แต่รู้หรือเปล่า ว่า SWOT สามารถนำมาใช้ได้กับอีกหลายเรื่อง ไม่ว่าจะเป็นการวิเคราะห์ศักยภาพของตัวเราเองก็นำ SWOT มาใช้ได้เหมือนกัน แต่ในบทความนี้เราจะพูดในมุมมองด้านธุรกิจเป็นหลัก โดยจะอธิบายให้พอได้เห็นภาพว่า SWOT จะช่วยให้ธุรกิจเติบโตขึ้นอย่างมั่นคงได้อย่างไร

SWOT Analysis คืออะไร

สวอต หรือ SWOT คือ เครื่องมือที่ใช้วิเคราะห์สภาพ และสถานการณ์ของบริษัท ในเวลานั้น และโอกาสในอนาคต โดยจะโฟกัสไปที่ 4 ส่วนด้วยกัน ซึ่งอาจจะเรียกว่า SWOT Matrix ก็ได้

SWOT Analysis คือ อะไร มีวิธีการใช้อย่างไร
SWOT Analysis (ภาพจาก wordstream.com)
  1. Strengths (จุดแข็ง): วิเคราะห์จุดแข็งขององค์กร ของสินค้า ของบริการ ของทีมงาน
  2. Weaknesses (จุดอ่อน): วิเคราะห์จุดอ่อนขององค์กร ของสินค้า ของบริการ ของทีมงาน สิ่งที่คู่แข่งทำได้ดีกว่าเรา
  3. Opportunities (โอกาส): โอกาสในตลาด เข้าใจลูกค้า ศึกษาคู่แข่ง และโอกาสต่างๆ ด้านการพัฒนาสินค้า หรือการตลาด โดยส่วนใหญ่ก็จะดูควบคู่กับ Strengths ด้วย เช่น ถ้าเรามีจุดแข็งแบบนี้ มันจะสามารถขยายไปยังโอกาสใหม่ๆ อย่างไรได้บ้าง
  4. Threats (ภัยคุกคาม หรืออุปสรรค): ภัยคุกคามจากภายนอกบริษัท เช่น สื่อรีวิวบริษัทในเชิงลบ สภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนไป การตัดราคาจากคู่แข่ง และควรจะใส่ Threats ที่เป็น “Unknown” เผื่อไปด้วย เห็นชัดจากสถานการณ์ COVID-2019 ที่ไม่มีใครเคยนึกถึงเลยว่าจะเป็น Threads ได้ ดังนั้นควรมี Unknown Threads เผื่อไว้ด้วย บางทีเราอาจจะได้เก็บเงินสดไว้เป็น Cashflow เพิ่ม หรือปรับรูปแบบการทำงานให้คล่องตัวมากขึ้น

SWOT ไม่ใช่แค่นำมาใช้วิเคราะห์องค์กรในภาพรวมได้เท่านั้น แต่ยังเอามาใช้กับ Project ใหม่ๆ รวมไปถึงตัวบุคคลก็ได้เช่นกัน โดยใช้หลัก Strength / Weaknesses / Opportunities / Threats เหมือนเดิมเลย เพียงแต่เปลี่ยนมุมมองเท่านั้น

สำหรับบริษัทเปิดใหม่ การทำ SWOT สำคัญมากเช่นกัน เพราะจะช่วยบอกว่า เราควร เริ่มลงทุนทำธุรกิจ ในลักษณะไหน เพื่อให้เรามี Strengths สูง Weakness ต่ำ ซึ่งตอนนี้น่าจะพอรู้กันแล้วว่า SWOT Analysis คืออะไร ต่อไปมาดูวิธีการใช้ SWOT Analysis กัน

วิธีการใช้ SWOT Analysis

ในด้านธุรกิจ SWOT Analysis จะถูกนำมาใช้วิเคราะห์องค์กรว่าตอนนี้องค์กรมีสภาพเป็นอย่างไรบ้าง ดำเนินการเป็นอย่างไรบ้าง ตำแหน่งทางธุรกิจในตลาดเป็นอย่างไร องค์กรกำลังดำเนินการไปยังเป้าหมายที่ตั้งไว้หรือไม่

โดยบางครั้ง เราจะแบ่ง SWOT แยกออกมาเป็น 2 ปัจจัย เพื่อการมองภาพให้ชัดเจนยิ่งขึ้น คือ Internal Factors (ปัจจัยภายใน) และ External Factors (ปัจจัยภายนอก)

Internal Factors (ปัจจัยภายใน)

ปัจจัยภายในของ SWOT Analysis ประกอบไปด้วย

  • Strengths
  • Weakness

เนื่องจาก 2 ส่วนนี้เป็นเรื่องที่องค์กรสามารถควบคุมได้ ปรับได้ พัฒนาได้ และเลือกที่จะเป็นได้

External Factors (ปัจจัยภายนอก)

ปัจจัยภายนอกของ SWOT Analysis ประกอบไปด้วย

  • Opportunities
  • Threats

เนื่องจาก 2 ส่วนนี้ เป็นส่วนที่องค์กรไม่สามารถควบคุมได้ เป็นผลกระทบจากปัจจัยภายนอกล้วนๆ ซึ่งถ้าจะเอากันลึกๆ ต้องไปวิเคราะห์ด้วย PEST Analysis กันต่อ เพื่อวิเคราะห์ปัจจัยภัยนอก ซึ่งจะประกอบไปด้วย 4 ปัจจัยเป็นหลัก คือ การเมือง เศรษฐกิจ สังคม และ เทคโนโลยี เช่น ถ้าใครทำธุรกิจออนไลน์บน Facebook หนึ่งใน Threats ในส่วนของเทคโนโลยีต้องใส่ Facebook ถูกระงับการใช้งาน ไปด้วยเลย เพราะ Facebook ไม่ได้นับเป็น Asset ของเรา ถ้าเราทำผิดนิดเดียวก็อาจจะโดนปิดใช้งานได้เลยทันที

SWOT Analysis คือ อะไร มีวิธีการใช้อย่างไร PEST
PEST Analysis (ภาพจาก wordstream.com)

หลังจากที่ลิสต์ผลการวิเคราะห์ออกมาแล้ว องค์กรสามารถเพิ่ม Strengths และ Weaknesses เพื่อรับมือกับ Opportunities และ Threats

โดยการทำ SWOT Analysis นั้น ไม่ใช่แค่ลิสต์ออกมาแล้วจบ หลายๆ ครั้ง เมื่อเราลิสต์ Strength ของเราออกมาแล้ว เราอาจจะมองเห็น Oppotunities มากยิ่งขึ้น หรือบางครั้ง ถ้าเราลิสต์ Threats กับ Weaknesses ออกมาแล้ว เราจะเห็นเลยว่าตอนนี้องค์กรณ์ของเราอยู่ในความเสี่ยงที่จะถูกคุกคามหรือไม่ ซึ่งหากเป็นเช่นนั้น องค์กรต้องรีบดำเนินการพัฒนา และเพิ่ม Strengths และลด Weaknesses เพื่อป้องกัน Threats หรือภัยคุกคามที่อาจจะเกิดขึ้นในอนาคต

ตัวอย่างการทำ SWOT Analysis “ธุรกิจกาแฟ”

Strengths

  • เป็นร้านกาแฟที่มีกว่า 20 สาขา ในกรุงเทพ ครอบคลุมทุกพื้นที่ออฟฟิศ​ และห้างในกรุงเทพ
  • Location ของร้านอยู่ริมถนนหลัก หรือบน BTS/MRT มีผู้คนเดินผ่านเยอะ
  • ลูกค้าชอบรสชาติกาแฟที่เป็นเอกลักษณ์ และการบริการที่ลูกค้าประทับใจ
  • เราใช้เมล็ดกาแฟพันธุ์ดี ที่ผลิตได้ในจำนวนที่จำกัดในแต่ละปีเท่านั้น

Weaknesses

  • พนักงานหน้าร้านอยู่ร่วมงานไม่นานก็จะออก
  • ลูกค้าซื้อเพราะความสะดวก แต่ไม่ค่อยมีใครติดในตัวแบรนด์
  • ลูกค้าส่วนใหญ่ ซื้อกาแฟแบบ Grab and Go และไม่ค่อยซื้อสินค้าอื่นควบคู่กับกาแฟ เช่น ขนม และ เบเกอรี่ ทำให้ Margin per Head ไม่ค่อยสูง
  • ต้นทุนกาแฟค่อนข้างสูง เพราะเมล็ดกาแฟที่ใช้มีปริมาณที่ไม่แน่นอนในตลาด ในปีไหนที่ผลผลิตต่ำราคาก็จะสูงขึ้นมาก

Opportunities

  • เรามีโอกาสในการนำสินค้าอื่นๆ ที่ตอบโจทย์ในช่วง Rush Hour มาวางจำหน่ายเพิ่มได้ เนื่องจากทุกร้านมี Location ที่ดีมาก และมีคนเดินผ่านเยอะ
  • เรามี Know How ในการทำกาแฟที่มีคุณภาพ มีโอกาสในการเปิด Workshop สอนให้คนทำกาแฟเอง และสามารถพาไปดูแหล่งผลิตเมล็ดกาแฟพันธุ์ดีที่เราใช้
  • เราได้โควต้าในการรับซื้อเมล็ดกาแฟพันธุ์ดีนี้เจ้าเดียวในประเทศไทย ดังนั้นคู่แข่งจะไม่สามารถหาซื้อเมล็ดกาแฟพันธุ์นี้ได้ในราคาเดียวกับที่เราซื้อ

Threat

  • ไม่มีใครรู้ว่าในอนาคตจะมีเทรนด์สุขภาพ ที่ลดการบริโภคอาหาร หรือเครื่องดื่นที่มีคาเฟอีนหรือเปล่า
  • หากคู่แข่งหาเมล็ดกาแฟพันธุ์เดียวกับเราได้ ในราคาที่แพงกว่า แต่สามารถสร้างแบรนด์ได้ในตลาดที่สูงกว่า และมีกำลังซื้อมากกว่า เราก็อาจจะถูกแย่งส่วนแบ่งการตลาดได้จากการที่ลูกค้าไปซื้อกับแบรนด์ที่ตนเองมี Loyalty มากกว่า
  • หากมีเหตุการณ์ทางการเมือง หรือโรคระบาด ส่งผลให้คนไม่สามารถเดินทางออกมาทำงานได้ รายได้ของเราจะหายทันที เนื่องจาก 98% ของยอดขาดมาจากออฟไลน์

ข้อควรระวังใน การทำ SWOT Analysis

สิ่งที่ต้องระวังในการทำ SWOT Analsis คือ “Bias” หรือความลำเอียงนั่นเอง คือเรามักจะมองเห็นจุดแข็งของเรา แต่เรากลับมองไม่เห็นจุดอ่อนของเรา หรือบางทีอาจมองเห็น แต่มันไม่ใช่แก่นของจุดอ่อนที่แท้จริง กลายเป็นว่าพอทำ SWOT ออกมาแล้ว เรามีแต่จุดแข็ง เรามีแต่ข้อดี กลับกลายเป็นไม่มีข้อเสีย ไม่มีภัยคุกคาม ซึ่งถ้าใครทำ SWOT แล้วผลออกมาเป็นแบบนี้ อยากให้ลองทำการบ้าน วิเคราะห์ตลาด วิเคราะห์คู่แข่ง และหา Case Study อ่านเยอะๆ เสียก่อน

รวมถึงในหลายๆ ครั้งที่เรายังไม่ได้ทำการบ้าน วิเคราะห์ตลาด วิเคราะห์คู่แข่ง ก่อนจะเริ่มทำ SWOT จะทำให้เราไม่สามารถวิเคราะห์ Opportunities และ Threats ออกมาได้แบบลึกๆ ซึ่งจะปิดโอกาสให้เราเห็นโอกาสในการเติบโนในตลาด และปิดโอกาสให้เรามองเห็นภัยคุกคามต่อบริษัท

หวังว่าเพื่อนๆ น่าจะทราบแล้วว่า SWOT Analysis คืออะไร และมีขั้นตอนการทำอย่างไร รวมถึงประโยชน์อื่นๆ จากบทความนี้อยู่บ้างนะครับ

- Advertisement -

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here